Bu konuda Türkiye’ye ait istatistikler yetersiz kalsa da dünya çapındaki verilere göre kadınların %35’i fiziksel ve/veya cinsel şiddete uğruyor. Bu da yaklaşık olarak 3 kadından birinin cinsel olarak şiddete maruz kalmış olabileceği veya böylesi bir travma yaşamış birini tanıdığı anlamına geliyor.

Cinsel travma nedir, hangi tür travmalar cinsel travmadan sayılır?

Psikolojik travma, kişinin bir anda kendi güçsüzlüğü ve çaresizliğiyle yüz yüze kaldığı, ruhsal dengesini sarsan bir durumdur. Cinsel travmaysa, baş etmesi en zor psikolojik travmalardan birisidir. Kişinin istemediği halde maruz kaldığı her türlü cinsel yakınlaşma, cinsel mesaj ya da cinsel saldırı, travma yaratabilir. Bunu yaşamış olan ve yaşamakta olan kişilerin sayısı sandığımızdan çok daha fazla.

Cinsel travmalar kişinin hayatında kendisini hangi şekillerde gösterebilir?

Cinsel bir istismar sonucu travmatize olmuş kişilerin çoğunluğunun, bu durumu kendilerine sakladıklarını görüyoruz. Bazen korktukları için, bazen suçlu hissettikleri için, bazen kendilerine inanılmayacağını düşündükleri için, bazen de başka sebeplerden ötürü yaşadıklarını başkalarıyla paylaşmıyorlar. Bir yakınıyla paylaşabilme cesaretini gösterebilmiş olan küçük bir grup mağdur ise ya kınanmış, ya azarlanmış ya da bir şekilde konunun kapanıp gittiğini görebiliyorlar. Ne yazık ki hak ettikleri desteği görenlerin sayısı çok az. 

Hal böyle olunca cinsel anlamda travmaya uğramış kişide, dış dünyaya karşı büyük bir güvensizlik oluşur. Bu kişilerde, diğerlerinin kendini incitebileceği, kötüye kullanabileceği ve zarar verebileceğine dair düşünceler oluşmaya başlar. Artık onlar için dışarıdaki dünya ve insanlar kötüdür. Bu fikirle birlikte yakın bağlar kuramamaya başlarlar ve var olan bağları zayıflar. Kendilerini korumak için görünmez bir duvar örerler. Şüphecilik baş gösterebilir ve başkalarının iyi niyetlerini sorgulayabilirler. 

Cinsel travmanın bir diğer sonucu kişinin kendisini kusurlu, eksik ve kirlenmiş hissetmesi olabilir. İlişki içinde kendisini bir başkasına layık göremeyebilir. Bu sebeple aşırı fedakarlıklar yapabilir, boyun eğici davranışlar sergileyebilir ve hakkını savunamayabilir.

 

Terapi sırasında kullanılan özel bir yöntem var mı? Varsa, bu yöntemin özelliği nedir?

Travma tedavilerinde en sık kullandığımız yöntem, EMDR’dır (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme). Bu terapi yönteminde hedef; geçmişte yaşanmış olan anının, terapi odasında yeniden işlenmesini sağlayarak, kişiyi o anıya duyarsızlaştırmaktır. 

 

Psikolog Yaren Soydan